Author

Nhi Tú

Browsing

Vợ hay chồng giữ tiền là vấn đề tranh cãi gây xung đột trong nhiều gia đình. Dù có muôn kiểu quản lý tài chính khác nhau, nhiều cặp vợ chồng vẫn loay hoay để tìm cách quản lý phù hợp? 

Ai giữ tiền?

Vợ chồng chị Phương Dung (28 tuổi, TP HCM) kết hôn được hơn 2 năm nay nhưng vẫn chưa đạt được sự thống nhất về vấn đề tài chính. Theo chị Phương Dung, thời gian đầu sau khi cưới hai vợ chồng chị vẫn duy trì tiền ai người nấy giữ, không chung chạ hoặc kiểm soát nhau về mặt tiền bạc. 

Cách quản lý này mặc dù khá thoải mái nhưng dẫn đến thái độ bàng quan, không ai chủ động tiết kiệm hay tích lũy cho gia đình. Cuối năm 2022, khi đón em bé đầu lòng thì áp lực tiền bạc trở thành gánh nặng lớn, mâu thuẫn bắt đầu phát sinh.

Chị Phương Dung chia sẻ: “Mỗi tháng phải tốn thêm một khoản chi phí không nhỏ để nuôi con, nếu chỉ dựa vào thu nhập của mình tôi sẽ không đủ trang trải. Chồng tôi vẫn giữ thói quen chi tiêu cũ nên tháng nào tiêu sạch tháng đó. Việc chồng không đóng góp tài chính để cùng thực hiện trách nhiệm nuôi con khiến tôi thấy rất áp lực”.

Tiền bạc vốn là nguồn lực để trang trải các nhu cầu sinh hoạt thiết yếu hàng ngày bao gồm tiền ăn, tiền điện nước, tiền học phí cho con… Đồng thời cũng là nền tảng quan trọng quyết định chất lượng cuộc sống và hạnh phúc gia đình. Do đó, nếu không có sự đối thoại và thống nhất trong việc quản lý tài chính, các khoản chi phí này có thể dẫn đến xung đột và căng thẳng trong mối quan hệ hôn nhân.

Thống kê của Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới chỉ ra có đến 13% vụ ly hôn tại Việt Nam là do vấn đề tiền bạc, chỉ xếp sau lý do mâu thuẫn về lối sống và ngoại tình.

Trước câu hỏi “tiền trong gia đình nên vợ hay chồng giữ?” các chuyên gia cho rằng sẽ không có mẫu số chung cho các gia đình Việt Nam trong vấn đề quản lý tiền bạc. Điều này còn phụ thuộc vào hoàn cảnh, thu nhập, thói quen chi tiêu, tính cách… của mỗi cặp vợ chồng để có phương án phù hợp.

Theo Ông Phan Hoàng Quân – Chuyên gia Hoạch định tài chính cá nhân tại CTCP Tư vấn Đầu tư và Quản lý Tài sản FIDT, việc chọn ai là người nắm giữ tài chính trong gia đình nên được dựa trên 3 yếu tố, đầu tiên là dựa trên nguyên tắc bình đẳng giữa vợ và chồng, thứ hai là dựa trên mục tiêu tài chính ngắn và dài hạn, thứ ba là dựa vào kinh nghiệm và năng lực quản lý của người giữ tiền. 

Đồng thời, trong quản lý tài chính cũng bao hàm nhiều phạm vi như quản lý chi tiêu, đầu tư tài sản, bảo vệ tài chính… Do đó, việc quản lý tiền bạc không cần thiết phải tập trung vào một cá nhân mà nên có sự phân bổ phù hợp.

Lập mục tiêu chung

Khi kết hôn, vợ và chồng chính thức bước vào mối quan hệ cam kết, tức sẽ cùng nhau xây dựng kế hoạch chung, cùng gánh vác và chia sẻ trách nhiệm. Họ sẽ đứng trước hàng loạt những bước ngoặt lớn trong cuộc đời như sinh con, mua nhà, mua xe, về hưu… Do đó, đối thoại sẽ giúp hai vợ chồng thấu hiểu lẫn nhau và thống nhất mục tiêu chung mà cả hai cùng hướng tới.

Vợ chồng chị Lý Thị Thư (32 tuổi, TP HCM) trước khi kết hôn đã thảo luận thẳng thắn quan điểm của nhau về quản lý tiền bạc. Các vấn đề như thu nhập, thói quen chi tiêu, mục tiêu tài chính được vợ chồng chị trao đổi và thống nhất kỹ lưỡng. Thay vì tranh cãi ai nên là người giữ tiền, vợ chồng chị tạo các mục tiêu tài chính ở mỗi giai đoạn và phân chia trách nhiệm đóng góp cụ thể.

Ví dụ mục tiêu ưu tiên hiện tại của vợ chồng chị Thư là cho con trai 7 tuổi của chị đi du học khi đủ 18 tuổi. Theo đó, chị Thư chủ động tạo một mục tiêu chung để cả hai vợ chồng cùng tích lũy và đầu tư. 

Chị Thư chia sẻ:“Sau khi tham khảo nhiều giải pháp, tôi chọn tạo mục tiêu tài chính trên một ứng dụng đầu tư quỹ mở có đa dạng nhiều chứng chỉ quỹ từ các Tổ chức phát hành khác nhau, nhờ đó, tôi dễ dàng tham khảo và lựa chọn sản phẩm phù hợp cho mục tiêu của mình.”

Cụ thể, để chuẩn bị đủ số tiền cho con trai du học vào năm 2035, mỗi tháng vợ chồng chị Thư phải tích lũy số tiền hơn 10 triệu đồng. Sau khi tạo mục tiêu trên ứng dụng trên, chị Thư chọn chia sẻ mục tiêu với chồng. Đều đặn hàng tháng, chồng chị Thư sẽ chuyển 7 triệu đồng để đóng góp vào quỹ và 3 triệu đồng còn lại sẽ do chị Thư đóng góp, tỷ lệ này đã được vợ chồng chị thống nhất trước đóđể cùng thực hiện mục tiêu chung. Qua tìm hiểu, chị Thư biết được lợi nhuận bình quân hàng năm khi đầu tư vào quỹ mở là 12-15% mỗi năm, vì vậy vợ chồng chị cho rằng việc lựa chọn đầu tư vào quỹ mở sẽ là giải pháp tích lũy an toàn cho các mục tiêu tài chính mang tính dài hạn, đặc biệt phù hợp với những người không có nhiều kinh nghiệm và kiến thức như chị Thư.

Chị Thư tạo và chia sẻ mục tiêu chung với chồng bằng tính năng Mục tiêu đôi trên ứng dụng Fmarket.

Xu hướng tạo các mục tiêu tài chính trên các nền tảng, ứng dụng Fintech ngày càng được nhiều gia đình trẻ như chị Thư lựa chọn. Thậm chí, các chị em còn xem đây là cách để đối phó với những ông chồng “quên” nghĩa vụ tài chính. Bởi các ứng dụng này không chỉ thuận tiện trong thao tác giao dịch mà còn tăng tính cá nhân hóa giúp mỗi người dùng, mỗi gia đình cũng chia sẻ trách nhiệm đóng góp và có những trái nghiệm quản lý tài chính tốt nhất. 

Chẳng hạn, các tính năng nổi bật của ứng dụng như thiết kế sẵn lộ trình cho mục tiêu, đề xuất danh mục đầu tư theo khẩu vị rủi ro, nhắc nhở tích lũy định kỳ… nhờ đó mà thói quen tích lũy trong gia đình được duy trì kỷ luật và đều đặn. Tuy nhiên, các gia đình cũng nên lựa chọn tạo mục tiêu trên những nền tảng đầu tư an toàn và được cấp phép để tránh gặp rủi ro về mặt pháp lý.

“Khi vợ chồng cùng kết hợp thu nhập để đầu tư vào một mục tiêu chung không chỉ tăng cường sự chia sẻ, tôn trọng lẫn nhau mà còn giúp giảm phí giao dịch, tối ưu hóa lợi nhuận để cùng sớm đạt được mục tiêu.”, chị Thư chia sẻ.

Những ngày sắp chuyển giao năm mới, bên cạnh niềm vui hân hoan chào đón, nhiều người còn có nỗi băn khoăn khác là: Làm sao để năm mới kinh tế khấm khá hơn? Làm sao để có kế hoạch tài chính hợp lý?

Nếu cũng đang trăn trở với những câu hỏi tương tự, bạn có thể tham khảo bài viết dưới đây để có sự chuẩn bị tốt nhất cho kế hoạch tài chính trong năm mới 2024.

Tổng kết năm cũ, đánh giá lại tình hình tài chính

Bước đầu tiên cần phải làm trong quá trình lập kế hoạch tài chính năm mới là tổng kết lại tình hình tài chính năm cũ. Theo đó, bạn sẽ đánh giá lại thu nhập, xem xét chi tiêu, tiết kiệm và hoạt động đầu tư của bản thân trong năm vừa qua. Từ đó, bạn dễ dàng xác định được các vấn đề trong quá trình quản lý tài chính cá nhân để rút kinh nghiệm cho kế hoạch trong năm mới.

Xem xét lại thu nhập

Đầu tiên, bạn hãy xem xét lại thu nhập của bạn trong năm cũ. Có thể thu nhập của bạn đến từ nhiều nguồn khác nhau như lương, tiền thưởng, kinh doanh, đầu tư,… nhưng bạn hãy tính tổng thu nhập và so sánh chúng với mục tiêu mong đợi ban đầu.

Nếu thu nhập của bạn cao hơn dự kiến, bạn có thể đưa ra các kế hoạch chi tiêu hoặc đầu tư phù hợp để tận dụng tốt hơn nguồn thu này.

Đánh giá lại chi tiêu

Tiếp theo, hãy xem xét lại chi tiêu của bạn trong năm cũ. Tính tổng chi tiêu và so sánh với mức chi tiêu dự kiến ban đầu. Nếu chi tiêu của bạn vượt quá dự kiến, hãy xem xét lại các khoản chi tiêu không cần thiết và cân nhắc cắt giảm chúng.

Nếu chi tiêu của bạn thấp hơn dự kiến, bạn có thể bổ sung số dư này để đầu tư thêm.

Đánh giá lại tiết kiệm và đầu tư

Cuối cùng, hãy xem xét lại các khoản tiết kiệm và đầu tư của bạn trong năm cũ. Nếu bạn đã đạt được mục tiêu, hãy xem xét tăng số tiền tiết kiệm hoặc đầu tư trong năm mới. Nếu chưa đạt được mục tiêu, bạn cần đánh giá lại kênh bạn chọn đầu tư và phương pháp đầu tư của bạn xem đã thật sự hiệu quả.

Xác định mục tiêu tài chính năm mới

Sau khi đã tổng kết được tình hình tài chính năm cũ, bạn cần xác định mục tiêu tài chính cho năm mới. Mục tiêu tài chính có thể là ngắn hạn (trong vòng 1-3 năm) hoặc dài hạn (trên 3 năm). Ví dụ, mục tiêu tài chính ngắn hạn có thể là tiết kiệm đủ tiền để mua một chiếc xe mới, trong khi mục tiêu tài chính dài hạn có thể là nghỉ hưu sớm.

Xác định các mục tiêu tài chính trong năm mới thật cụ thể

Tính khả thi của mục tiêu

Khi xác định mục tiêu tài chính, bạn cần lưu ý một số điểm sau. Đầu tiên, tính khả thi của mục tiêu, tức mục tiêu đặt ra cần phù hợp với khả năng của bạn. Nếu bạn đặt mục tiêu quá cao, bạn sẽ dễ dàng nản lòng và từ bỏ. Hãy xem xét các yếu tố như thu nhập, chi tiêu, tiết kiệm và đầu tư hiện tại của bạn để đưa ra một mục tiêu tài chính khả thi.

Tính cụ thể của mục tiêu

Thứ hai, tính cụ thể của mục tiêu. Mục tiêu tài chính phải là mục tiêu cụ thể, rõ ràng. Thay vì đặt mục tiêu “tiết kiệm nhiều hơn”, hãy đặt mục tiêu “tiết kiệm 10% thu nhập hàng tháng”. Điều này sẽ giúp bạn dễ dàng theo dõi và đánh giá tiến độ đạt được mục tiêu. Hoặc gọi tên các mục tiêu của bạn như mua nhà, mua xe, du lịch, giáo dục.. gắn với một con số cụ thể để hiện thực hóa chúng.

Tính thời gian của mục tiêu

Cuối cùng, tính thời gian của mục tiêu. Mục tiêu tài chính cần có một thời gian cụ thể để đạt được. Nếu mục tiêu của bạn là tiết kiệm đủ tiền để mua một căn nhà, hãy xác định thời gian cụ thể để đạt được mục tiêu này. Điều này sẽ giúp bạn có kế hoạch chi tiêu và đầu tư hợp lý để đạt được mục tiêu trong thời gian quy định.

Chọn hình thức đầu tư phù hợp với khẩu vị rủi ro

Sau khi đã xác định được mục tiêu tài chính, bạn cần lựa chọn hình thức đầu tư phù hợp để đạt được mục tiêu. 

Trong bước này, bạn cần xác định được khẩu vị rủi ro của bản thân. Điều này được đo lường dựa trên nhiều yếu tố như độ tuổi, mức độ hiểu biết về đầu tư, thu nhập, chi tiêu, mục tiêu tài chính….  

Hãy chọn hình thức đầu tư phù hợp với khẩu vị rủi ro.

Các hình thức đầu tư phổ biến như gửi tiết kiệm, mua vàng, cổ phiếu, chứng chỉ quỹ, bất động sản  đều có những ưu và nhược điểm riêng phù hợp với từng khẩu vị rủi ro khác nhau. 

  • Gửi tiết kiệm: hiện lãi suất tiền gửi tiết kiệm thấp kỷ lục. Lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng chỉ quanh quẩn mức 5%/năm, do đó, việc chọn gửi tiết kiệm trong năm 2024 sẽ phù hợp với mục tiêu bảo toàn vốn thay vì sinh lời.
  • Vàng: Thị trường vàng gần đây liên tục biến động mạnh khi chứng kiến giá vàng lập đỉnh cao chưa từng có, nhưng cũng nhanh chóng đảo chiều giảm mạnh. Trước diễn biến khó lường của giá vàng, các chuyên gia cho rằng nhà đầu tư nếu không có kinh nghiệm mua bán vàng thì không nên lướt sóng, vì sẽ gặp rủi ro.
  • Cổ phiếu: Năm 2024 được nhiều chuyên gia nhận định sẽ chưa thể chấm dứt khó khăn nhưng kinh tế sẽ dần cải thiện, đặc biệt là vào quý 3 năm sau. P/E của thị trường cũng đang ở mức hợp lý. Do đó, nếu là một Nhà đầu tư thật sự có kiến thức và kinh nghiệm thì có thể cân nhắc lựa chọn tích lũy các cổ phiếu chất lượng.
  • Chứng chỉ quỹ mở: Nếu không thật sự am hiểu về thị trường chứng khoán và đủ kinh nghiệm để tự đầu tư, nhà đầu tư có thể cân nhắc lựa chọn chứng chỉ quỹ mở. Trong quỹ mở cũng phân loại các quỹ cổ cổ phiếu, quỹ trái phiếu, quỹ cân bằng đáp ứng đa dạng khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư

Trong bài viết này, chúng ta đã tìm hiểu cách chuẩn bị kế hoạch tài chính cho năm mới, năm con rồng 2024. Hy vọng bài viết này sẽ giúp bạn có kế hoạch tài chính hợp lý và thành công trong năm mới. Chúc bạn một năm mới may mắn và thịnh vượng!

 Xem thêm:

Thuở 20, mới chập chững vào đời, chúng ta có thể nhờ tới sự trợ giúp của gia đình khi gặp khó khăn trong cuộc sống, hoặc trong vấn đề tài chính. Nhưng khi đã bước sang tuổi 30, bố mẹ đã già, anh chị em cũng đã có gia đình và cuộc sống riêng cần lo. Lúc này, nếu gặp vấn đề, chúng ta nên dựa vào chính sức lực của mình.

Là một người phụ nữ 33 tuổi, vừa trải qua một biến cố về sức khỏe, tốn không ít tiền bạc, Diễm An (Hà Nội) đã ngộ ra 5 bài học đắt giá. Cô đã có những chia sẻ chi tiết, chân thực về 5 bài học này.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

1. Xây dựng quỹ khẩn cấp

Đây không phải là khoản tiền thay thế cho tiền tiết kiệm, cũng không phải là tiền tiết kiệm. Sau khi vượt qua một trận ốm “thập tử nhất sinh”, phải điều trị gần 4 tháng, tôi nhận ra mình cần rạch ròi khoản tiết kiệm và khoản tiền cho những lúc khẩn cấp. Một vài hình thức gửi tiền tiết kiệm không cho phép chúng đáo hạn trước kỳ, nên sẽ không thể dùng khi bất chợt ốm nặng, gặp tai nạn,…

Bạn có thể lập một tài khoản riêng để “đặt” số tiền cho quỹ khẩn cấp, hoặc giữ khoản tiền này trong chính tài khoản chi tiêu bình thường nếu bạn có đủ tự tin rằng mình sẽ không “tiêu lẹm” vào đó.

2. Chọn sản phẩm chất lượng tốt thay vì đồ rẻ nhưng chất lượng chỉ “tạm ổn”

Thời còn trẻ, tôi nghĩ rằng tại sao cần phải dùng số tiền có thể mua được 3 bộ đồ, để “hốt về” 1 chiếc áo được quảng cáo là chất lượng tốt, tôn dáng cơ chứ!

Nói cách khác, tôi từng ưu tiên số lượng hơn chất lượng, không chỉ trong lĩnh vực thời trang mà cả đồ dưỡng da, đồ trang điểm cũng vậy.

Nhưng tin tôi đi, tuổi 30 không phải một trò đùa! Nếu cứ khoác lên mình những bộ đồ quá rẻ tiền, trông bạn sẽ không thể toát lên vẻ tinh tế, sang trọng được.

Tương tự với son môi và đồ dưỡng da nói chung, tuổi tác làm làn da chúng ta nhạy cảm hơn bao giờ hết. Nếu không muốn đôi môi mình bợt bạt thiếu sức sống, đừng chọn son dưỡng hay son màu quá rẻ. Hãy tập trung vào chất lượng thay vì số lượng, đó mới là chi tiêu thông minh ở ngưỡng U40.

Quỹ khẩn cấp là rất cần thiết đối với phụ nữ sau 30 tuổi

3. Nâng cao nhận thức về đầu tư tài chính

Điều quan trọng mà tôi muốn nhấn mạnh chính là phải hiểu, phải phân biệt được các loại hình đầu tư khác nhau trước khi thực sự bắt đầu đầu tư. Nếu chưa phân biệt được cổ phiếu với trái phiếu,… hãy cứ để tiền tiết kiệm ở yên trong tài khoản là được rồi. Đừng mạo hiểm kẻo mất hết!

4. Tiết kiệm nhiều hơn, chi tiêu ít hơn

Khi còn trẻ, người ta dễ rơi vào bẫy “thời trang” và những thú vui ngắn hạn: Quần áo vẫn chen chúc trong tủ nhưng cứ mỗi đợt giao mùa, tôi vẫn phải sắm thêm ít nhất 4 bộ đồ mới cảm thấy tự tin ra ngoài. Nhưng khi đã qua tuổi 30, tôi nhận ra đó là hành vi mua sắm quá phù phiếm.

Thay vì đầu tư vào trang phục, tôi nghĩ mình nên chú ý hơn đến việc lập kế hoạch tài chính dài hạn. Tiết kiệm nhiều tiền hơn chi tiêu không chỉ mang lại sự an tâm tài chính trong tương lai mà còn giúp chúng ta bớt bất an khi đối mặt với những trường hợp khẩn cấp như ốm đau, gặp tai nạn hay đơn giản hơn là xe cộ, điện thoại tự nhiên lăn ra hỏng.

5. Tránh đi du lịch vào “giờ cao điểm”

Du lịch là một trải nghiệm tuyệt vời và nó sẽ càng tuyệt hơn nếu bạn có thể lên kế hoạch cho kỳ nghỉ của mình một cách chi tiết, tối ưu hơn thay vì hứng lên là đi. Tìm kiếm các chương trình giảm giá, đặt chỗ sớm và chọn đi du lịch trái mùa có thể giúp bạn tiết kiệm rất nhiều tiền, đồng thời cho phép bạn tận hưởng một kỳ nghỉ yên bình hơn, thư giãn hơn. Bước qua tuổi 30, tôi thực sự cảm thấy việc đi du lịch mà phải chen lấn nhau là một sự kinh hoàng tột độ!

Thấu hiểu về quản lý tài lý tài chính cá nhân giúp Diễm An có nhiều cơ hội khám phá chất nữ trong mình và tận hưởng cuộc sống thoải mái hơn. Và thông qua những bài học này, cô chô rằng đối mặt với cuộc sống, phụ nữ hơn ai hết cần có một chiến lược tự lập về tài chính để có được chìa khóa cho sự ổn định, tự do và hạnh phúc cho tương lai.

(Phần 2 series bài biết “Tôi mua nhà thành phố nhưng sao vẫn chưa được an cư?”)

Sau những áp lực và biến cố từ việc liều vay nợ để mua nhà, vợ chồng tôi đã ngồi lại với nhau để hoạch định một kế hoạch tài chính rõ ràng hơn, sắp xếp mục tiêu cho những thứ tự ưu tiên và cả thiện tài chính để chinh phục từng cột mốc.

Trước hết, vợ chồng tôi đánh giá hiện trạng của bản thân như sau:

  1. Chúng tôi có khoản tích lũy, nhưng nó còn quá nhỏ để sở hữu một căn nhà thành phố
  2. Mức lương của hai vợ chồng chưa cao và rất cần cải thiện
  3. Hai vợ chồng vẫn có thể tối ưu một số khoản chi tiêu
  4. Cả hai chỉ mới có một nguồn thu từ lương, cần gia tăng thu nhập.

Dựa trên những kết luận này, vợ chồng tôi xác định:

1. Đầu tư vào chính mình để tăng thu nhập từ giá trị bản thân

Vợ chồng tôi còn trẻ, còn nhiều cơ hội để phát triển bản thân và apply vào những công việc có mức lương tốt hơn. Chúng tôi quyết định đầu tư thêm ngoại ngữ và một số kỹ năng chuyên môn. Nhờ đó, tôi không chỉ review được mức lương cao hơn mà còn có nhiều cơ hội làm việc với các dự án bên ngoài.

Vợ tôi đầu tư thời gian ở nhà chăm con và học thêm chứng chỉ sư phạm, sau khi bé lớn hơn, ngoài nguồn thu từ công việc chính thì cô ấy có thể tăng thêm thu nhập từ công việc trợ giảng.

2. Tiết kiệm nhất có thể và luôn tuân thủ lộ trình

Sau khi đánh giá lại bảng chi tiêu, chúng tôi nhận ra vẫn có những khoản chi có thể thay thế bằng những giải pháp tiết kiệm hơn. Chẳng hạn, tiết kiệm tiền xăng từ việc đi chung xe vì khoảng cách từ cơ quan vợ tới công ty tôi không quá xa; thay vì mua quá nhiều thảm trải sàn, khăn lau thì vợ tôi tự tái chế lại từ những bộ quần áo cũ; mua một số vật dụng gia đình từ hàng thanh lý mà chất lượng vẫn ổn…

3. Tìm kiếm các kênh đầu tư khác để tăng thu nhập thụ động

Vợ chồng tôi nhận thấy kinh doanh buôn bán hay tham gia các hình thức đầu tư “khó nhằn” như cổ phiếu không phải là sở trường của cả hai. Vì vậy, chúng tôi chọn những kênh an toàn hơn như gửi tiết kiệm và đầu tư quỹ mở để gia tăng thu nhập.

Vợ chồng tôi tìm nhiều cách để gia tăng thu nhập.

4. Chỉ vay khi có thể trả

Cuối cùng, chúng tôi sẽ chỉ vay khi đảm bảo có thể chi trả tiền gốc và lãi thấp hơn 30% thu nhập.

Mặc dù hiện tại vợ chồng tôi vẫn đang ở nhà thuê nhưng có vẻ cuộc sống lại trở nên dễ thở hơn. Bởi với lộ trình trên, vợ chồng tôi cảm thấy tự tin sẽ hoàn thành mục tiêu mua nhà thành phố trước năm 37 tuổi. 

Tôi nghĩ việc đi vay nợ để mua nhà không sai nhưng nếu để nợ nần ảnh hưởng tới sức khỏe, tinh thần, thậm chí gây nên những mâu thuẫn trong đời sống gia đình thì thật sự không nên.

Vì vậy, hãy xây dựng cho mình một lộ trình cụ thể để biến giấc mơ mua nhà đúng nghĩa an cư và lạc nghiệp các bạn nhé.

Ông bà ta hay nói “an cư lạc nghiệp”, ngụ ý việc sở hữu một nơi ở ổn định sẽ giúp chúng ta yên tâm để làm ăn, phát triển sự nghiệp. 

Tuy nhiên ngày nay, nhiều người mua nhà vẫn chưa thể an cư vì ngôi nhà đang ở trở thành “gánh nặng” mà họ phải đi vay nợ mới có được.

Khủng hoảng nợ…

Năm 28 tuổi, tôi lấy vợ và sắp chào đón đứa con đầu lòng. 

Ước mơ xây dựng tổ ấm của riêng mình, có không gian để con cái phát triển đã khiến tôi quyết định mua một ngôi nhà ở trung tâm TP.HCM, bất chấp khoản vay lên tới 60% giá trị căn nhà.

Những tưởng cuộc sống từ đây sẽ trở nên ổn định, vợ chồng có thể an tâm làm ăn; dần dà trả hết nợ thì ngôi nhà sẽ là thành quả của mình. 

Suy nghĩ này khiến vợ chồng tôi mới đầu cũng phấn khởi lắm, bà con chòm xóm hết lời ngợi khen: “còn trẻ mà nó mua được nhà thành phố rồi”.

Với mức lãi suất 6% trong năm đầu tiên, dự trù những năm sau cộng thêm khoảng 2% lãi suất thả nổi  thì thu nhập của hai vợ chồng vẫn đủ khả năng trả nợ. 

Tuy nhiên, cuộc sống luôn tiềm ẩn những biến cố bất ngờ, vợ chồng tôi chưa kịp tận hưởng niềm vui sướng mang nghĩa “an cư” thì đã bị chúng “vả những cái tát” liên tiếp.

Sau hơn nửa năm mua nhà thì vợ tôi sinh em bé, chi phí gia đình tăng lên đáng kể. Tiền bỉm sữa, vắc xin, đồ dùng cho con… đã ngốn thêm một khoản lớn ngân sách. 

Đang bối rối để cân đối chi tiêu gia đình thì lạm phát ập đến. Giữa năm 2022, Ngân hàng đồng loạt tăng lãi suất dao động lên 11%/năm. Hết năm đầu ưu đãi, lãi suất thay đổi cộng với biên độ 2,5% khiến vợ chồng tôi phải “gồng lưng” trả khoản lãi mỗi tháng lên đến 13,5%.

Chi phí tăng, lãi suất tăng trong khi thu nhập chẳng bù lại tốc độ trượt giá. Vợ tôi phải nghỉ làm ở nhà trông con. Tất cả chi phí trong gia đình chỉ trông chờ duy nhất từ nguồn lương của tôi.

Áp lực nợ lớn khiến vợ chồng tôi phải vay chỗ này đập chỗ kia, cứ “xoay vần” như vậy qua ngày này qua tháng nọ. Cái cảm giác mỗi ngày được thức dậy trong ngôi nhà của mình, đúng ra phải cảm thấy thoải mái và tràn đầy hứng khởi thì tâm trí tôi lúc nào cũng bị” con quái vật” tên NỢ “gặm nhấm” tinh thần.

Tới độ trong mọi khoảnh khắc, tôi đều thấy nó chực chờ mà không thể toàn tâm toàn ý làm việc.

“Sắp tới kỳ đóng lãi” chẳng khác nào câu thần chú ám ảnh tâm trí tôi.

Tôi khước từ gần hết các mối quan hệ gặp gỡ.

Tôi loại bỏ hết các thú vui cá nhân.

Tôi lao đầu tăng ca không màng sức khỏe.

Tôi còn chẳng có thời gian cho con cái, gia đình.

Thậm chí, áp lực khỏan nợ cũng khiến vợ chồng tôi mâu thuẫn, lục đục. 

Cứ như vậy, đời sống tinh thần lẫn vật chất bị ảnh hưởng một cách nghiêm trọng.

Chỉ sau hơn 1 năm mua nhà, mọi thứ chẳng hề an cư như tôi nghĩ. Nhận thấy tất cả vấn đề nằm ở khoản nợ quá lớn mà tôi đã vay mua nhà, vợ chồng tôi quyết định bán nó để giải quyết. Dẫu không đành lòng nhưng có lẽ đó là cách tốt nhất để đưa gia đình tôi vượt qua cơn khủng hoảng “Nợ nần” này.

Vì đâu nên nỗi?

Có lẽ không phải riêng tôi, mà đại đa số người trẻ vẫn đang phải “vật lộn” mỗi ngày trên hành trình chạm tới ước mơ mua nhà. Giá nhà đất tăng chóng mặt, phân khúc nhà ở bình dân ngày càng trở nên khan hiếm.

Theo một nghiên cứu chỉ ra, người Việt Nam trung bình cần ít nhất 23,5 năm thu nhập để mua được nhà ở, tương đương Thái Lan, Hàn Quốc. Con số này cũng cao hơn nhiều so với các nước Indonesia (18,5 năm), Singapore (15,5 năm), Ấn Độ (9,2 năm) và Malaysia (8,1 năm)…

Trong khi thu nhập của lao động nước ta thấp hơn các quốc gia trên. Dựa theo nghiên cứu này, tính từ khi đi làm có thu nhập vào năm 23 tuổi, sau 23,5 năm thu nhập thì tôi mới có thể mua được căn nhà đầu tiên vào năm tôi 47 tuổi. Lúc đó “mặt trời đã gần xuống núi rồi”….

Quay trở lại câu chuyện gia đình tôi, thật ra vấn đề vay nợ để mua nhà là một cơ hội tốt, nhưng sai lầm nằm ở chỗ chúng tôi đã tính toán tỉ lệ vay không phù hợp, phần là vì quá nôn nóng đưa ra quyết định khi chưa có kế hoạch và lộ trình.

Rút kinh nghiệm từ sai lầm trước đó, vợ chồng tôi quyết định lên kế hoạch tài chính cụ thể cho mục tiêu mua nhà của mình.

(Còn tiếp)

Chưa hết tháng nhưng đã “cháy túi” là tình trạng chung của rất nhiều bạn trẻ hiện nay. Nguyên nhân hầu hết đều bắt nguồn từ việc chưa biết cách quản lý tài chính chi tiêu sao cho hiệu quả.

Nếu bạn cũng đang mắc phải tình trạng này, hãy tham khảo phương pháp quản lý chi tiêu dưới đây để dễ dàng tiết kiệm và chi tiêu hiệu quả hơn.

Chi tiêu hiệu quả hơn bằng cách chia lương thành 3 phần

Chúng ta hay nghe nhiều về các công thức quản lý tài chính như 50/30/20, phương pháp 6 chiếc lọ, phương pháp Kakeido của người Nhật… 

Nhưng thay vì quá cầu kỳ về mặt công thức thì bạn chỉ cần chia lương hoặc thu nhập của bạn làm 3 phần.

Cụ thể:

  • Phần thứ nhất: là chi phí dành cho những khoản chi tiêu thiết yếu (*)
  • Phần thứ hai: đây là số tiền phục vụ mục tiêu tiết kiệm
  • Phần thứ ba: số tiền bạn được phép chi tiêu thoải mái.

(*) Thiết yếu nghĩa là những khoản chi tiêu quan trọng, cần thiết mà dù muốn hay không, bạn vẫn nhất định phải chi.

Tuy nhiên, trước khi chia lương theo phương pháp này, bạn cần xác định được số tiền ở phần thứ nhất. 

Với những khoản thiết yếu như tiền nhà, tiền bảo hiểm thông thường được cố định thì tiền điện nước, chi phí thực phẩm, đi lại,…  không hẳn lúc nào cũng đồng nhất.

Vì vậy, bạn có thể dựa trên chi phí trung bình từ những tháng trước đó hoặc trong vòng 1 năm để hoạch định chi phí thiết yếu đủ để đáp ứng mức sống cơ bản của bản thân.

Bạn nên hoạch định mức ngân sách lớn hơn mức chi tiêu tối thiểu mà bạn cần. Chẳng hạn, bạn cần 14 triệu đồng chi tiêu thiết yếu, vậy bạn nên lập ngân sách cao hơn mức 14 triệu này để tránh trường hợp sẽ có một số hạng mục phát sinh thêm chi phí chênh lệch.

Chia lương thành những hạng mục nhỏ sẽ giúp kiểm soát chi tiêu tốt hơn.

Tiết kiệm 30% lương

Ở phần thứ 2, bạn sẽ ưu tiên tiết kiệm 30% lương hoặc thu nhập của mình.

Ví dụ:

Mức lương của bạn là 25.000.000đ/tháng, bạn hãy trích 7.500.000 tương ứng với 30% để tiết kiệm. Số tiền còn lại là hạng mục chi tiêu thiết yếu và chi tiêu tự do. 

Bạn cần 14 triệu để đáp ứng các nhu cầu chi tiêu thiết yếu thì 3.500.000 còn lại là số tiền bạn được phép chi tiêu tự do, thoải mái.

Nếu ở phần thứ ba bạn vẫn lo lắng sẽ bội chi, vậy bạn tiếp tục chia nhỏ số tiền đó theo từng tuần. 

Cụ thể trong 4 tuần, bạn sẽ được tự do mua sắm hay chi tiêu cá nhân tương ứng với 875.000đ/tuần.

Vào mỗi sáng thứ 2 đầu tuần, bạn sẽ bỏ đúng số tiền này vào ví của mình và cho phép bản thân chỉ được tiêu xài trong khuôn khổ 875.000đ.

Nếu muốn tiết kiệm nhanh hơn, tích lũy được nhiều hơn thì bạn có thể cắt giảm bớt số tiền trong phần thứ ba này bằng cách bỏ bớt một số thú vui không cần thiết.

Hiện nay có nhiều bạn trẻ quản lý chi tiêu bằng cách ghi chép thủ công hoặc sử dụng các ứng dụng quản lý tài chính, tuy nhiên việc chia thu nhập thành 3 phần như trên cũng là một giải pháp khá đơn giản và dễ dàng thực hiện.

Chỉ cần bạn có ý thức tiết kiệm và tìm cho mình một cách thức quản lý tốt nhất, bạn sẽ không chỉ thoát khỏi tình trạng cháy túi mà còn có thêm một khoản tiền để phục vụ đầu tư hoặc thực hiện các mục tiêu tài chính khác.

Latte Factor là gì? Latte Factor trở nên phổ biến bởi tác giả David Bach. Thật ra khái niệm này rất đơn giản: Số tiền dù nhỏ nhưng được chi tiêu một cách đều đặn có thể làm ta tốn nhiều hơn những gì chúng ta nghĩ.

Khái niệm đơn giản và quan trọng này đã tạo ra nhiều tranh cãi. Nhiều người cho rằng giả định 1 ly cà phê latte với giá 5$ là quá mắc, hay cho rằng mức lợi nhuận 10-11% khi ta dùng tiền cafe đi đầu tư là không thực tế.

Tuy nhiên, “Latte Factor” không hề nói về cà phê. Câu chuyện mượn ly cà phê nhằm nhắc nhở chúng ta rằng, những hành động tuy nhỏ nhưng có trọng lượng lớn nếu bạn duy trì nó trong một khoản thời gian dài.

Sau đây là 7 bài học đầu tư bắt đầu từ một ly cà phê mà mình nhận ra được sau khi đọc qua cuốn “Latte Factor”:

1. Tích lũy 

Những khoản tiền nhỏ được đầu tư theo thời gian sẽ biến thành một núi tiền mặt.

Tác giả đã thử làm một mô phỏng nhỏ với mức giá latte hợp lý hơn là 3,5$ / ngày (1 ly Starbucks chẳng hạn) với mức lợi nhuận 6% thì trong 30 năm, ông đã tích góp được 106.000 $.

2. Thời gian 

Ở phần trên, tác giả đã làm một phép tính khi ông đầu tư 3,5$ / ngày trong 30 năm. Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta tăng thời gian đó lên 40 năm hoặc giảm xuống còn 20?

Với 20 năm, chúng ta chỉ có khoảng 48.000$, chênh lệch tận 60.000 đô la.

Còn nếu chúng ta tiếp tục đầu tư trong 40 năm, số dư sẽ tăng lên 209.000$, chênh lệch hơn 100.000$.

Thời gian thực sự là một bàn đạp quan trọng nếu bạn nhận ra được sức mạnh của nó. Và hôm nay luôn là ngày tuyệt vời nhất để bắt đầu đầu tư.

3. Lợi nhuận 

Nhiều người cho rằng tác giả giả định mức lợi nhuận 10-11% như trong cuốn “Latte Factor” là quá nhiều.

Thực sự mức chênh lệch dù chỉ 1% trong lợi nhuận qua nhiều năm có thể biến thành một tài sản khổng lồ, chẳng hạn thay đổi mức 6% của tác giả thành 7%, số dư từ 106.000$ đã thành 128.000$, một con số không hề nhỏ.

Tuy nhiên, thì nếu bạn là một nhà đầu tư tốt, hay đầu tư vào Quỹ mở thì lãi suất 1 năm từ 10-15% cũng là chuyện thường tình. Việc quan trọng là bạn đầu tư vào đâu hay đầu tư như thế nào cho hiệu quả để có mức lợi nhuận mong muốn.

4. Đừng tập trung quá về ly cà phê, hãy nhìn xa hơn thế 

Ly cà phê latte chỉ là phương tiện để tác giả truyền tải những ý nghĩa sắc sắc hơn.

Khi mới đọc “Latte Factor”, việc chỉ tập trung vào ly cà phê đã làm mình bỏ lỡ hoàn toàn vấn đề. Thực tế nó áp dụng cho mọi thứ trong cuộc sống, từ số tiền chúng ta trả hàng tháng cho đến việc sở hữu một món tài sản nào đó.

Tác giả tin rằng nhiều gia đình có thể tiết kiệm hàng trăm đô một tháng trong ngân sách bằng cách xem xét kỹ các hóa đơn của họ.

Nếu một gia đình có thể tiết kiệm 250$ / tháng từ ngân sách, thì với con số đó và mức lợi nhuận 6%, sẽ trở thành hơn 250.000$ sau 30 năm.

5. Thói quen

Một số bạn trẻ cho rằng hi sinh những thói quen sinh hoạt hàng ngày là không cần thiết, vì các bạn muốn “tận hưởng” cuộc sống. Mình cũng thường nghe “Cuộc sống quá ngắn, tại sao không tận hưởng nó mỗi ngày”, thực ra câu này không sai, nhưng không phải lúc nào cũng đúng.

Sao không phải là “Cuộc sống quá ngắn, tôi sẽ làm nhiểu điều ý nghĩa hơn” hay “Cuộc sống quá ngắn, tôi sẽ dành nhiều thời gian cho những người thân yêu hơn”?

Bằng một cách nào đó, câu trên thường được dùng để biện minh cho việc tiêu tiền một cách cảm tính là chính, và vấn đề nằm ở đây.

Tiêu tiền vào những thứ không cần thiết thực sự không làm bạn hạnh phúc. Dù nó có thể mang lại cho bạn sự hài lòng ngay lập tức, nhưng niềm vui đó không lâu dài.

Trở về câu chuyện ly “latte”, việc không ghé quán quen yêu thích trong 1 tháng chắc chắn sẽ không ảnh hưởng nhiều tới cuộc sống như bạn tưởng. Và điều này cũng đúng với tất cả những thứ không thiết thực, hoặc không quá cần thiết đối với cuộc sống của bạn.

Bạn vẫn có thể tận hưởng cuộc sống bằng cách thay thế những thói quen ít tốn kém hơn.

6. Kiểm soát

Khi nhắc tới tiền bạc, tôi nhận ra nhiều người không nghĩ rằng quyền kiểm soát tài chính nằm trong tay họ. Vì một lý do nào đó, họ nghĩ đồng tiền bị chi phối bởi “một thế lực” nào đó như một cách để phủi trách nhiệm.

Dù đúng là có những thứ nằm ngoài kiểm soát, nhưng “Latte Factor” chứng minh rằng chúng ta có toàn quyền kiểm soát số phận tài chính của mình nhiều hơn những gì chúng ta nghĩ. Chỉ cần quản lý đồng tiền thật tốt và có một kế hoạch tài chính rõ ràng

Ngoài ra, quỹ rủi ro dù quan trọng nhưng thường bị phớt lờ. Dù là vấn đề không ai muốn nhưng chúng ta đâu biết điều gì sẽ xảy ra vào ngày mai, phải không nào? Vì vậy việc sẵn sàng một quỹ dự phòng khẩn cấp rất quan trọng để chúng ta tự tin trước mọi vấn đề cuộc sống.

7. Nhỏ mà có võ (small amounts matter)

Điều cuối cùng, “Latte Factor” cho chúng ta thấy tầm quan trọng của những đồng tiền nhỏ, mỗi đồng tiền nhỏ thường không được quan tâm nhưng với tác giả, chúng mang nhiều tiềm năng lớn.

Tất nhiên, chúng ta đều chi tiêu cho những nhu cầu, và chúng ta sẽ có lúc tiêu tiền cho những thứ mình muốn.

Nhưng thay vì đem đi tiêu xài trước, chúng ta có thể tiết kiệm từng đồng và làm cho chúng tăng gấp bội nếu có đủ thời gian.

Trên mọi khoản thu nhập, điều này sẽ cho phép bạn tích trữ tài sản một cách hiệu quả.

Nguồn tham khảo: Forbes via Cộng đồng Nhà đầu tư Chứng chỉ quỹ mở Việt Nam

Chờ thị trường giảm điểm hẵng đầu tư”, “Mình còn trẻ còn nhiều thời gian để bắt đầu”, hoặc đơn giản “Để mai tính”….

Đây là những lý do mà chúng ta thường đưa ra để lý giải cho thói quen trì hoãn của mình.

Tuy nhiên, dù là nguyên nhân chủ quan hay khách quan nhưng nếu trì hoãn trở thành thói quen sẽ gây nên nhiều cản trở tiêu cực đến mục tiêu tài chính của bạn.

Đánh mất lãi suất kép

“1 USD bạn đầu tư ở tuổi 20 giá trị hơn nhiều so với 1 USD bạn đầu tư ở tuổi 30,…50, 60 hay 70!”

– Sallie Krawcheck, CEO của Ellevest – công ty tài chính dành cho phụ nữ ở Mỹ, từng nói.

Thật vậy, số tiền để tham gia đầu tư có thể khác nhau, nhưng chúng ta đều có quỹ thời gian mỗi ngày như nhau. Ai tham gia đầu tư sớm sẽ tận dụng được sức mạnh của thời gian cũng như khả năng sinh lời của lãi suất kép.

Để dễ hình dung, chúng ta so sánh giữa những người “khởi động” tham gia đầu tư ở các mốc thời gian khác nhau: năm 25 tuổi, năm 35 tuổi hay với người bắt đầu muộn hơn vào năm 45 tuổi. 

Cùng với số tiền đầu tư 5.000.000 đồng/tháng, kết quả sẽ chênh lệch như thế nào tại thời điểm họ 60 tuổi:

Tham gia đầu tư sớm tài sản càng tăng lên nhiều lần nhờ thời gian và lãi kép.

Trường hợp cùng đặt mục tiêu số tiền đạt được vào năm 60 tuổi là 27,3 tỉ. Những người tham gia đầu tư muộn sẽ phải bỏ số vốn hơn gấp nhiều lần so với những người bắt đầu sớm hơn. 

Cụ thể:

Trì hoãn càng lâu càng đòi hỏi nỗ lực nhiều hơn để đuổi kịp những người khác.

Việc hiểu rõ quy luật của lãi kép và thời gian sẽ giúp chúng ta dễ dàng kiếm được tiền và tất nhiên “những ai không hiểu sẽ phải trả chi phí cho điều đó”.

Đánh mất cơ hội

Ở đây có hai loại cơ hội mà bạn đánh mất khi trì hoãn đầu tư:

Cơ hội tăng trưởng

Thị trường đầu tư luôn có những cơ hội bất ngờ và đôi khi phải mất rất nhiều năm cơ hội đó mới lặp lại.

Chẳng hạn, bạn mua được cổ phiếu tiềm năng với giá tốt. Sau một thời gian dài nắm giữ, cổ phiếu tăng trưởng khiến tài sản của bạn lớn dần. Đây là thành quả nhờ vào việc bạn nắm bắt cơ hội mua vào và kiên trì nắm giữ tại những thời điểm thị trường điều chỉnh. 

Ngược lại, nếu bạn trì hoãn và không mua vào thời điểm đó thì với mức giá hiện tại, bạn không có hoặc ít có cơ hội để sở hữu. Điều này cho thấy đầu tư càng sớm, càng duy trì đều đặn nghĩa là bạn luôn có thể nắm bắt cơ hội bất ngờ từ thị trường. 

Cơ hội trải nghiệm và học hỏi

Ngoài bỏ lỡ cơ hội tăng trưởng, việc trì hoãn đầu tư còn khiến bạn đánh mất cơ hội để cải thiện bản thân. 

Đó là những bài học thành công, thậm chí cả bài học thất bại mà bạn có thể tích lũy được trong quá trình trải nghiệm đầu tư. Càng trì hoãn, bạn càng đánh mất cơ hội để bắt đầu lại cho đến khi hoàn thiện dần và chạm đến thành công.

Trên đây chỉ là một số tác hại tiêu cực mà bạn phải đối mặt khi trì hoãn đầu tư. Thời gian chính là vàng, bạn càng tận dụng được thời gian đầu tư sớm thì cơ hội để bạn thành công càng cao. 

Điều này đúng với phương châm của giới đầu tư “thời điểm tốt nhất để đưa ra quyết định đầu tư sẽ luôn là Ngày hôm nay”.

Nếu năm 2023, lạm phát ở Việt Nam đạt mục tiêu kiểm soát ở mức 4.5%, đồng nghĩa giá trị tiền của bạn bị mất đi 4.5% do lạm phát bào mòn. Cách tốt nhất để bảo vệ tài sản không bị ảnh hưởng, đó là đảm bảo việc đầu tư sinh lời cao hơn so với tỷ lệ mất giá mà lạm phát gây ra.

2 tỷ hôm nay có còn là 2 tỷ của hơn 20 năm sau? 

 Để đánh giá rõ nhất tác động của lạm phát, chúng ta có thể nhìn lại quá trình tăng giá của vàng. Cụ thể vào thời điểm năm 2006, giá vàng chỉ vào khoảng 12-13 triệu đồng/ lượng, nhưng hiện tại giá vàng tăng gấp 4,5 lần tương đương với 55-56 triệu đồng/ lượng. Điều này có nghĩa nếu bạn giữ 12 triệu đồng trong 17 năm kể từ năm 2006 đến nay, số tiền đó chỉ đủ mua 1/3 lượng vàng ở hiện tại.

Như vậy, quay trở lại câu hỏi 2 tỷ hôm nay có còn là 2 tỷ của 20 năm sau hay không?  Câu trả lời là không, nếu xét về giá trị. 

Giả sử tỷ lệ lạm phát ở Việt Nam năm 2023 được kiểm soát ở mức 4.5%, số tiền 2 tỷ đồng bạn cất giữ từ năm 2022 thời điểm này chỉ có giá trị thực hơn 1.9 tỷ đồng. Trường hợp lạm phát duy trì tỷ lệ này trong vòng 20 năm, vậy giá trị thực của 2 tỷ đồng chỉ còn khoảng 800 triệu đồng vào năm 2042. Tỷ lệ lạm phát 4.5% là mức giả định dựa trên mục tiêu mà Chính phủ đang nỗ lực để kiểm soát, thực tế con số này có thể cao hơn vì trong quá khứ tỷ lệ lạm phát đã có lúc vượt ngưỡng hơn 18% vào năm 2011.

Lạm phát từng đạt đỉnh năm 2011 với tỷ lệ 18,68%. 

Giải pháp chống lạm phát: phải sinh lời cao hơn

Nếu 2 tỷ đồng tiền mặt được quy đổi thành các tài sản có thể sinh lời thì 20 năm sau số tiền này khả năng được nhân lên nhiều lần. Điều này lý giải vì sao các chuyên gia thường khuyên rằng, đầu tư là giải pháp tốt nhất để chống lại lạm phát. 

Hiện nay, mọi người có thể lựa chọn các kênh đầu tư để sinh lời như bất động sản, vàng & ngoại tệ, kinh doanh, gửi tiền ngân hàng, đầu tư chứng khoán… Tuy nhiên, mỗi người cần cân nhắc mức độ sinh lời, năng lực bản thân và các yếu tố khách quan khác để lựa chọn hình thức phù hợp.

Chẳng hạn, với hình thức gửi tiết kiệm, lãi suất Ngân hàng mặc dù ổn định nhưng thấp nên khả năng chống lại lạm phát thường không đáng kể. 

Theo Ông Phạm Lê Duy Nhân, Trưởng phòng Quản lý Danh mục đầu tư Công ty Quản lý Quỹ Vietcombank, hình thức gửi tiền tiết kiệm tại Việt Nam trong 10 năm trở lại đây chỉ mang lại lãi suất thực dương vào khoảng trên dưới 3%/năm, tức lãi suất danh nghĩa khoảng 7-8% đã trừ đi lạm phát 4-4,5%. Giả định thống kê chỉ số lạm phát của Việt Nam là chính xác thì lợi nhuận từ tiền gửi tiết kiệm chỉ đủ để bù đắp khoản tiền đã bị lạm phát bào mòn. Hiện tượng lãi suất tăng cao đột biến như thời điểm cuối năm 2022 chỉ diễn ra trong giai đoạn nhất định, do đó nếu xét về dài hạn khả năng sinh lời của hình thức này sẽ không bền vững. 

Thống kê của công ty Quản lý Quỹ Dragon Capital về các kênh đầu tư phổ biến hiện nay, cổ phiếu hiện là kênh đầu tư có hiệu suất sinh lời tốt nhất với bình quân khoảng 16% mỗi năm tính từ năm 2000 khi thị trường chứng khoán Việt Nam đi vào hoạt động. Trong khi đó, mức sinh lời bình quân của bất động sản là 11,9%, vàng 9%, tiền gửi 8% và đô la Mỹ chỉ 2,2%, trong cùng khung thời gian 21 năm.

Kết quả đầu tư 100 triệu đồng vào các kênh khác nhau từ 2000-2021.

Đồng tiền sẽ mất giá trước lạm phát, nhưng tài sản đầu tư thì không

Theo thời gian, giá trị của đồng tiền giảm đi. Ngược lại nếu lựa chọn đúng loại tài sản đầu tư, chúng sẽ sinh lời khiến quy mô tài sản không ngừng tăng lên.

Tại thời điểm lạm phát tăng cao khiến đồng tiền bị mất giá, với những ai nắm giữ các tài sản đầu tư như danh mục cổ phiếu càng có nhiều lợi thế.  “Khi mặt bằng định giá đang rất rẻ, Nhà đầu tư nên tận dụng nguồn tiền mặt nhàn rỗi để tích lũy các tài sản tốt với giá rẻ nhằm “đón đầu” chu kỳ tăng trưởng tiếp theo”, ông Phạm Lê Duy Nhân chia sẻ.  

Trong dài hạn, nền kinh tế Việt Nam luôn phát triển tích cực, kỳ vọng tăng trưởng doanh nghiệp niêm yết cao. Do vậy, thời gian đầu tư càng lâu cộng hưởng với sức mạnh của lãi suất kép giúp tài sản thu về từ việc nắm giữ cổ phiếu sẽ không ngừng tăng lên.

Với khả năng sinh lời “đánh bại” lạm phát, các loại tài sản đầu tư như danh mục cổ phiếu là chiến lược được nhiều người lựa chọn. Tại các quốc gia phát triển, hầu hết người dân đều có thói quen đầu tư một phần tích lũy thông qua các quỹ đầu tư chuyên nghiệp, các quỹ đầu tư thường nắm giữ một danh mục cổ phiếu tiềm năng được chọn lọc kỹ càng, đây được coi là giải pháp để bảo vệ và gia tăng tài sản cho các mục tiêu tài chính trong tương lai.

Giả sử bạn 24 tuổi và đang lên kế hoạch về hưu sớm vào năm 55 tuổi tức vào năm 2054. Để đáp ứng cuộc sống hưu trí với mức chi tiêu cơ bản 10 triệu đồng/tháng, bạn phải chuẩn bị hơn 6 tỷ đồng trước khi nghỉ hưu, số tiền này đã ước tính yếu tố trượt giá tương đương chỉ số lạm phát 4%. Với mục tiêu tài chính này, nếu bạn đầu tư vào quỹ VCBF-BCF với lợi nhuận bình quân hàng năm khoảng 12%/năm (tính từ khi thành lập), bạn chỉ cần tích lũy chưa tới 2.000.000 đồng mỗi tháng là sẽ hoàn thành kế hoạch đúng tiến độ và đảm bảo giá trị tài sản sẽ không bị ảnh hưởng nếu lạm phát tăng cao.

Theo Nhịp cầu đầu tư

Thu nhập được tạo ra từ việc cống hiến và trao đổi các giá trị với nhau. Tuy nhiên, thay vì chỉ ngồi chờ một nguồn thu nhập duy nhất, bất kỳ ai cũng có thể tạo ra nhiều nguồn thu nhập khác nhau để gia tăng tài sản không giới hạn.

Tham khảo ngay những nguồn thu nhập thụ động phổ biến dưới đây để không bỏ lỡ cơ hội củng cố tài chính các bạn nhé.

Thu nhập thụ động là gì?

Thu nhập thụ động hiểu đơn giản là các khoản thu nhập một người nhận được (thu về) mà không chịu sự lệ thuộc vào những nguồn tài nguyên có giới hạn như sức khỏe, năng lượng hay thời gian để phục vụ công việc.

Trước khi đạt được điều này, bạn buộc phải bỏ ra nguồn vốn hoặc thời gian ban đầu để khởi sự hoặc xây dựng quy trình vận hành. Sau khi mọi thứ đi vào ổn định, chúng sẽ “sản sinh” lợi nhuận . Tức là, thay vì phải dành nhiều sức khỏe, thời gian, trí tuệ để đạt được công suất tốt nhất thì với thu nhập thu động, bạn gần như không cần làm gì nhưng chúng vẫn hoạt động hiệu quả và mang về nguồn thu đều đặn.

Thu nhập thụ động được đánh giá rất cao trong cuộc sống ngày nay vì nó có thể giải phóng một cá nhân khỏi những áp lực, giúp tiết kiệm thời gian và công sức. Thay vài đó, họ có thể đầu tư chuyên môn, phát triển bản thân, tận hưởng cuộc sống hoặc xây dựng thêm những nguồn thu nhập thụ động khác.

Top những nguồn thu nhập thụ động phổ biến

Cho thuê nhà, xe hơi, mặt bằng

Cho thuê nhà, xe hơi là hình thức dịch vụ được nhiều người lựa chọn để tăng thêm thu nhập.

Đây là cách phát triển thu nhập thụ động phổ biến hiện nay nhưng thường chỉ phù hợp với những người đã có một khoản tài sản nhất định. Bởi, bạn cần có khoản tiền đủ lớn để mua một ngôi nhà, mua xe hoặc bãi đất trống, sau đó bạn sẽ cho những người có nhu cầu thuê với chi phí thỏa thuận.

Hiện nay, thay vì mua nhà theo sở hữu cá nhân thì nhiều người lại lựa chọn cách thuê lại. Sau đó, cho người thứ 3 thuê với giá cao hơn, khoản chênh lệch giá thuê chính là nguồn lợi nhuận đều đặn mà họ thu về được.

Lãi suất từ tiền gửi tiết kiệm

Khi gửi tiết kiệm tại một ngân hàng, phần lãi suất được trả về chính là một nguồn thu nhập thụ động. Chúng phụ thuộc vào quy mô tiền gửi, thời gian gửi, lãi suất của mỗi ngân hàng… mà có giá trị khác nhau.

Tuy nhiên, nguồn thu nhập này cũng có một rủi ro liên quan đến lạm phát. Nếu lãi suất không đủ “thắng” lạm phát thì tài sản của bạn sẽ dần mất giá trị theo thời gian. Nếu điều này xảy ra, nguồn thu thụ động sẽ trở nên vô nghĩa.

Thu nhập từ cổ tức

Khi bạn sở hữu cổ phiếu của một công ty, ngay cả khi bạn chỉ mua với số vốn hạn chế thì bạn vẫn được xem là một cổ đông đồng sở hữu của công ty đó. Sau một khoảng thời gian hoạt động từ 6 tháng – 1 năm, công ty sẽ tính toán các mức lời lãi và chia cổ tức cho các NĐT.

Ưu điểm của đầu tư cổ phiếu là không cần nguồn vốn quá lớn để bắt đầu. Bên cạnh đó, nếu biết cách phân tích và chọn lựa công ty có khả năng phát triển tốt, tài sản NĐT sẽ gia tăng tương đương với sự gia tăng giá trị của cổ phiếu bạn đang sở hữu.

Vậy nên để đạt được những yếu tố này, NĐT cần có đủ kiến thức và sự chuẩn bị để tìm kiếm cho mình những công ty phù hợp. Vì không phải cổ phiếu của công ty nào cũng được trả cổ tức và nếu công ty không phát triển tốt, ngược lại giá trị của cổ phiếu sẽ sụt giảm theo thời gian.

Đầu tư vào Chứng chỉ quỹ (CCQ)

Đầu tư vào Chứng chỉ quỹ là một trong những cách tạo ra nguồn thu nhập thụ động an toàn, có xu hướng tăng trưởng tương ứng với sự tăng trưởng của thị trường. Khác với cổ phiếu hay trái phiếu, hình thức đầu tư vào CCQ có tính thanh khoản cao vì NĐT sẽ được sở hữu tài sản trực tiếp và giao dịch mua bán trực tiếp với Công ty quản lý quỹ.

Tại các nước có nền kinh tế phát triển như Mỹ, Nhật, Hàn thì CCQ là một lựa chọn đầu tư đem lại nguồn thu nhập hiệu quả được nhiều người tin dùng. Tại Việt Nam, mô hình đầu tư CCQ cũng ngày càng được các NĐT cá nhân lẫn các NĐT chuyên nghiệp ưu ái vì tính an toàn, tiện lợi và hiệu suất sinh lời tốt.

Nguồn thu nhập thụ động từ việc viết sách

Viết những cuốn sách hay và hợp thị hiếu sẽ mang về nguồn thu nhập hấp dẫn.

Ngược lại với các khoản đầu tư trên, với việc viết sách, bạn dường như không cần có bất cứ khoản tiền nào để bắt đầu. Nếu sách bạn viết ra đủ chất lượng và đáp ứng được thị hiếu, nhu cầu và sự quan tâm của người đọc, việc tái bản liên tục và bán ra sẽ âm thầm tạo nên nguồn thu nhập thụ động hấp dẫn.

Tuy nhiên, hình thức kiếm tiền này chỉ số ít người có thể làm được. Vì không phải ai cũng có khả năng viết sách và không phải chủ đề nào viết ra cũng có thể xuất bản được hay bán hiệu quả.

Sản xuất video Youtube

Khi sản xuất video và xuất bản trên Youtube, bạn cần đảm bảo những thông tin mình tạo ra có thể đáp ứng được nhu cầu của người nghe. Đó có thể là các video giải trí, tạo ra nguồn thông tin mới hay kiến thức bổ ích. Khi video có người xem, Youtube sẽ đặt quảng cáo trong video của bạn và chia tiền quảng cáo cho chủ sở hữu video.

Một video được tạo ra chắc chắn sẽ tốn rất nhiều công sức và sự sáng tạo ban đầu. Tuy nhiên, về sau, khi video đáp ứng các tiêu chí kiếm tiền theo quy định của youtube thì chúng sẽ mang tiền về cho bạn tương ứng với sự gia tăng lượt xem, click quảng cáo…

Bán khóa học online

Để bắt đầu công việc này và kiếm thêm thu nhập, bạn cần có đủ kỹ năng, kiến thức chuyên môn để xây dựng các nội dung các khóa học hoặc bài giảng giá trị. Sau đó, bạn đăng tải các file bài giảng hoặc khóa học của mình lên các nền tảng trực tuyến để bán, có thu phí. Với mỗi lượt tải về hoặc mua lại, chúng đều mang về cho bạn một nguồn thu nhập thụ động hấp dẫn.

Đầu tư và xây dựng nguồn thụ động đòi hỏi ở bạn phải có sự kiên nhẫn cao. Dù là với bất kỳ hình thức nào, ban cũng cần bỏ ra khoản đầu tư ban đầu để nhận về những giá trị tài sản tăng dần theo thời gian.